HP IgG và IgM là gì? Gợi ý cách đọc kết quả xét nghiệm máu HP

HP IgG và IgM là hai loại kháng thể có thể được phát hiện trong máu khi cơ thể có đáp ứng miễn dịch với vi khuẩn Helicobacter pylori (HP). Khi nhận được phiếu xét nghiệm HP IgG dương tính hoặc HP IgM dương tính, nhiều người lo lắng không biết mình có đang nhiễm vi khuẩn HP hay không và có cần điều trị ngay không? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu ý nghĩa của từng loại kháng thể, cách đọc các kết quả xét nghiệm thường gặp và những bước cần thực hiện để xác định tình trạng nhiễm HP chính xác hơn. Theo dõi ngay nhé!

HP IgG và IgM là gì?

HP IgG và HP IgM là hai loại kháng thể trong máu được hệ miễn dịch tạo ra để chống lại vi khuẩn Helicobacter pylori (vi khuẩn HP) — một trong những nguyên nhân quan trọng gây viêm dạ dày mạn, loét dạ dày – tá tràng và làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày.

Dành cho những ai chưa rõ, HP là loại vi khuẩn có khả năng sinh sống trong môi trường dạ dày, có liên quan đến viêm dạ dày, loét dạ dày – tá tràng và một số bệnh lý đường tiêu hóa khác. Khi cơ thể tiếp xúc với HP, hệ miễn dịch có thể tạo ra các kháng thể đặc hiệu nhằm đáp ứng với sự hiện diện của vi khuẩn.

Trong đó, IgG và IgM có những đặc điểm khác nhau:

HP IgG là gì?

HP IgG (Immunoglobulin G) là kháng thể do hệ miễn dịch tạo ra khi cơ thể tiếp xúc với vi khuẩn Helicobacter pylori (HP). Kháng thể này có thể được phát hiện trong máu khi người bệnh đang nhiễm HP hoặc từng nhiễm vi khuẩn trước đó.

Điểm cần lưu ý là kháng thể IgG không biến mất ngay sau khi vi khuẩn HP được loại bỏ. Một số người vẫn có kết quả IgG dương tính trong nhiều tháng, thậm chí nhiều năm sau khi điều trị thành công.

Theo một nghiên cứu với tiêu đề “Four-year trends in Helicobacter pylori IgG serology following successful eradication” đăng trên tạp chí The American Journal of Medicine cho biết, người từng bị HP vẫn có thể tồn tại kháng thể IgG dương tính tại thời điểm trung bình 3,5 năm sau điều trị. Điều này cho thấy IgG có thể tồn tại lâu dài ngay cả khi vi khuẩn không còn trong dạ dày.

Vì vậy, HP IgG dương tính không đồng nghĩa với việc người bệnh đang nhiễm HP. Kết quả này chỉ phản ánh sự hiện diện của kháng thể chống HP, không đủ để xác định vi khuẩn còn tồn tại trong dạ dày hay không.

HP IgM là gì?

HP IgM (Immunoglobulin M) là kháng thể thuộc nhóm IgM được hệ miễn dịch tạo ra khi cơ thể có đáp ứng với vi khuẩn HP.

Ở một số bệnh nhiễm trùng, IgM thường xuất hiện sớm trong quá trình đáp ứng miễn dịch. Tuy nhiên, đối với HP, xét nghiệm IgM không đủ tin cậy để xác định người bệnh mới nhiễm vi khuẩn hay đã nhiễm từ trước. Ngay cả khi đang nhiễm HP, người bệnh vẫn có thể có kết quả IgM âm tính.

Để kiểm tra về HP IgM, She và cộng sự đã tiến hành nghiên cứu với chuyên đề Evaluation of Helicobacter pylori Immunoglobulin G (IgG), IgA, and IgM Serologic Testing Compared to Stool Antigen Testing. Kết quả ghi nhận độ nhạy của xét nghiệm IgM chỉ đạt 6,8%, cho thấy giá trị chẩn đoán nhiễm HP của kháng thể này rất hạn chế.

Vậy nên, cần nhớ rằng HP IgG và IgM là các kháng thể do cơ thể tạo ra, không phải bản thân vi khuẩn HP. Việc phát hiện những kháng thể này không đủ để xác nhận người bệnh đang nhiễm HP.

Khi cần xác định tình trạng nhiễm đang hoạt động, bác sĩ thường ưu tiên xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân.

Phân biệt HP IgM và HP IgG

Đặc điểm	Kháng thể HP IgM 🩸	Kháng thể HP IgG 🛡️
Bản chất	Là kháng thể xuất hiện đầu tiên ngay khi cơ thể mới tiếp xúc với vi khuẩn HP.	Là kháng thể xuất hiện muộn hơn, đại diện cho hệ miễn dịch lâu dài.
Ý nghĩa lâm sàng	Cảnh báo tình trạng nhiễm trùng cấp tính (mới nhiễm hoặc đang trong đợt tiến triển bùng phát).	Cho biết cơ thể đã từng tiếp xúc hoặc nhiễm vi khuẩn HP (trong quá khứ hoặc hiện tại).
Thời gian tồn tại	Biến mất khá nhanh sau khi đợt nhiễm trùng cấp tính qua đi.	Tồn tại rất lâu trong máu, ngay cả khi vi khuẩn HP đã bị tiêu diệt hoàn toàn bằng thuốc.

Xét nghiệm máu HP đo điều gì?

Xét nghiệm máu HP là phương pháp lấy mẫu máu để tìm kiếm các kháng thể đặc hiệu mà hệ miễn dịch tạo ra khi tiếp xúc với vi khuẩn HP. 

Phương pháp này còn được gọi là xét nghiệm huyết thanh học HP, nó không đo trực tiếp sự có mặt của vi khuẩn trong dạ dày, mà thực chất là đo kháng thể IgG, IgM hoặc một số kháng thể khác có liên quan đến HP do hệ miễn dịch của cơ thể sinh ra.

Khi vi khuẩn HP xâm nhập và tấn công niêm mạc dạ dày, cơ thể sẽ nhận diện đây là tác nhân ngoại lai và phản ứng bằng cách sản sinh ra các kháng thể đặc hiệu lưu thông trong máu. Kỹ thuật xét nghiệm máu sẽ định lượng các kháng thể này để đưa ra phân loại.

Vậy nên, khi đọc phiếu xét nghiệm, bạn có thể gặp những thông tin sau:

• Dương tính (Positive): Kháng thể được phát hiện ở mức đáp ứng tiêu chuẩn dương tính của phương pháp xét nghiệm.
• Âm tính (Negative): Kháng thể không được phát hiện hoặc có nồng độ thấp hơn ngưỡng dương tính của xét nghiệm.
• Nghi ngờ (Equivocal/Borderline): Kết quả nằm trong khoảng chưa thể phân loại rõ ràng là âm tính hay dương tính.
• Chỉ số định lượng: Một số phòng xét nghiệm trả kết quả bằng chỉ số hoặc nồng độ kháng thể, đi kèm khoảng tham chiếu để xác định âm tính hay dương tính.

Các ngưỡng đánh giá có thể khác nhau giữa từng loại bộ xét nghiệm. Do đó, không nên lấy chỉ số tham chiếu của một phòng xét nghiệm để tự đánh giá kết quả được thực hiện tại cơ sở khác.

Xét nghiệm máu HP có chính xác không?

Xét nghiệm kháng thể HP trong máu có hạn chế lớn là không phân biệt chắc chắn nhiễm đang hoạt động với tình trạng đã từng nhiễm. Vì vậy, xét nghiệm này không được ưu tiên để chẩn đoán nhiễm HP hiện tại hoặc xác nhận tiệt trừ sau điều trị. Nguyên nhân chủ yếu là xét nghiệm này đo phản ứng miễn dịch thay vì trực tiếp xác định sự hiện diện của vi khuẩn. Người từng nhiễm HP và đã điều trị thành công vẫn có thể có kết quả kháng thể dương tính. Ngược lại, kết quả âm tính cũng không loại trừ hoàn toàn tình trạng nhiễm HP.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo không sử dụng xét nghiệm huyết thanh học để xác định HP đang hoạt động. Thay vào đó, xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân được ưu tiên hơn khi cần xác định sự hiện diện của vi khuẩn.

Bên cạnh đó, độ chính xác còn phụ thuộc vào loại kháng thể được đo, bộ xét nghiệm, ngưỡng xác định dương tính và đặc điểm của người được xét nghiệm.

Như vậy, xét nghiệm máu có thể cung cấp thông tin về đáp ứng miễn dịch với HP, nhưng KHÔNG PHẢI là phương pháp phù hợp dùng để kết luận người bệnh đang nhiễm vi khuẩn hay đã khỏi bệnh sau điều trị.

HP IgG dương tính có đồng nghĩa đang nhiễm HP không?

HP IgG dương tính không đồng nghĩa chắc chắn bạn đang nhiễm vi khuẩn HP. Kết quả này chỉ cho thấy cơ thể có kháng thể IgG chống lại HP ở mức được xác định là dương tính, nhưng không phân biệt được tình trạng nhiễm đang hoạt động với việc từng nhiễm trong quá khứ. Đây là điểm quan trọng nhất khi đọc kết quả xét nghiệm HP IgG.

HP IgG dương tính là gì?

Khi phiếu xét nghiệm ghi HP IgG dương tính, bạn có thể đang gặp một trong những tình huống sau:

• Trường hợp 1: Đang nhiễm HP. Vi khuẩn HP vẫn tồn tại trong dạ dày và hệ miễn dịch tiếp tục có đáp ứng tạo kháng thể. Khi đó, xét nghiệm IgG có thể cho kết quả dương tính. Tuy nhiên, chỉ riêng kết quả IgG chưa đủ để xác nhận vi khuẩn đang hiện diện.
• Trường hợp 2: Từng nhiễm HP nhưng đã được điều trị thành công. Sau khi vi khuẩn được loại bỏ, kháng thể IgG không biến mất ngay lập tức. Chúng có thể tiếp tục tồn tại trong máu trong nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Do đó, người đã điều trị HP thành công vẫn có thể nhận được kết quả IgG dương tính khi xét nghiệm lại.
• Trường hợp 3: Có kết quả xét nghiệm dương tính giả. Giống như những xét nghiệm y khoa khác, xét nghiệm kháng thể HP không có độ chính xác tuyệt đối. Trong một số trường hợp, kết quả dương tính có thể xuất hiện dù người được xét nghiệm không thực sự nhiễm HP.

HP IgG dương tính có cần điều trị ngay không?

Không nên điều trị HP ngay khi chỉ có kết quả IgG dương tính, vì xét nghiệm này CHƯA ĐỦ để xác định vi khuẩn có đang tồn tại trong dạ dày hay không.

Để biết được có cần điều trị hay không, bác sĩ sẽ tùy thuộc vào từng trường hợp mà tiền sử nhiễm HP. Theo đó:

• Nếu chưa từng điều trị HP: Bác sĩ sẽ trao đổi và có thể chỉ định xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân nhằm xác định tình trạng nhiễm hiện tại.
• Nếu đã từng điều trị HP: Bác sĩ sẽ kiểm tra lại kết quả xét nghiệm sau điều trị trước đó. IgG vẫn dương tính không có nghĩa là điều trị thất bại hoặc vi khuẩn đã tái nhiễm.
• Nếu được xác nhận đang nhiễm HP: Bác sĩ sẽ tư vấn và chỉ định phác đồ điều trị phù hợp với tình trạng sức khỏe của bạn.

Đặc biệt lưu ý, người bệnh không nên tự mua thuốc diệt HP hoặc sử dụng lại đơn thuốc cũ khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

HP IgM có giúp xác định nhiễm HP mới không?

HP IgM dương tính cho biết mẫu máu có kháng thể IgM chống HP ở mức đáp ứng tiêu chuẩn dương tính của xét nghiệm.

Khi nhận kết quả HP IgM dương tính thường khiến nhiều người nghĩ rằng mình vừa mới nhiễm vi khuẩn HP. 

Tuy nhiên, cách hiểu này không đủ cơ sở để áp dụng trong chẩn đoán lâm sàng. Bởi trên thực tế, đối với một số bệnh nhiễm trùng, IgM có thể xuất hiện sớm trong quá trình đáp ứng miễn dịch. Ở người nhiễm HP, đáp ứng IgM không đủ ổn định và xét nghiệm này có độ nhạy thấp, khiến việc sử dụng IgM để xác định tình trạng nhiễm mới cho kết quả không đáng tin cậy.

Tương tự, IgM âm tính cũng không đủ để kết luận hay loại trừ được tình trạng nhiễm HP đang hoạt động, bởi người bệnh vẫn có thể đang nhiễm vi khuẩn dù không phát hiện được kháng thể IgM.

Do đó, không nên dùng riêng HP IgM để xác định thời điểm nhiễm hoặc quyết định điều trị HP.

Vì sao không nên dùng IgG/IgM để kiểm tra đã hết HP sau điều trị?

Sau khi hoàn thành phác đồ điều trị HP, người bệnh cần kiểm tra lại để biết vi khuẩn đã được loại bỏ thành công hay chưa. Tuy nhiên, xét nghiệm máu đo kháng thể IgG và IgM lúc này KHÔNG PHÙ HỢP để đánh giá kết quả điều trị HP.

Nguyên nhân là xét nghiệm này chỉ phát hiện kháng thể do hệ miễn dịch tạo ra khi cơ thể tiếp xúc với HP, chứ không trực tiếp xác định vi khuẩn còn tồn tại trong dạ dày hay không. 

Ngay cả khi đã điều trị thành công, kháng thể vẫn có thể tồn tại trong máu một thời gian dài, khiến kết quả xét nghiệm tiếp tục dương tính.

Kháng thể IgG có thể tồn tại lâu dài sau khi đã hết HP

Khi vi khuẩn HP được loại bỏ, hệ miễn dịch không ngừng tạo kháng thể ngay lập tức. Lượng IgG trong máu có thể giảm dần theo thời gian, nhưng quá trình này diễn ra khác nhau ở mỗi người. Một số trường hợp vẫn có kết quả IgG dương tính trong nhiều năm dù đã điều trị thành công.

Điều này có nghĩa là khi xét nghiệm lại, bạn vẫn có thể nhận được kết quả HP IgG dương tính dù vi khuẩn không còn tồn tại trong dạ dày. Do đó, không thể dựa vào việc IgG còn dương tính để kết luận điều trị thất bại hoặc HP đã tái nhiễm. 

Nghiên cứu của Cutler và cộng sự đăng tải trên Pudmed đã kiểm chứng điều này. Kết quả cho thấy phần lớn người tham gia vẫn có kháng thể IgG dương tính tại thời điểm trung bình 3,5 năm sau điều trị thành công. Đáng chú ý, mặc dù nồng độ IgG đã giảm trung bình 51% so với trước điều trị, kháng thể vẫn được phát hiện ở phần lớn người tham gia nghiên cứu.

Kết quả tương tự cũng được ghi nhận trong nghiên cứu của Miernyk và cộng sự, công bố trên tạp chí Clinical and Vaccine Immunology. Nghiên cứu theo dõi những người thuộc cộng đồng thổ dân Mỹ và Alaska đã được xác nhận loại bỏ HP thành công. Kết quả là hơn 80%  trường hợp không còn nhiễm HP vẫn có kết quả kháng thể dương tính. 

Những kết quả trên cho thấy xét nghiệm IgG có thể tiếp tục dương tính trong thời gian dài sau khi điều trị HP thành công. Do đó, người bệnh không nên tự kết luận rằng vi khuẩn vẫn còn trong dạ dày chỉ vì xét nghiệm máu chưa chuyển sang âm tính.

HP IgG sau điều trị giảm có nghĩa là đã khỏi bệnh không?

Sau khi điều trị thành công, nồng độ IgG trong máu thường có xu hướng giảm dần. Tuy nhiên, mức độ và tốc độ giảm kháng thể ở mỗi người không giống nhau. Có người chuyển sang âm tính sau một thời gian, trong khi người khác vẫn duy trì kết quả dương tính dù vi khuẩn đã được loại bỏ.

Vì vậy, dù chỉ số IgG giảm so với trước điều trị, bạn cũng không thể dựa vào thay đổi này để khẳng định đã hết HP. 

Ngược lại, nếu chỉ số IgG vẫn cao hoặc tiếp tục dương tính, điều đó cũng chưa đủ để kết luận điều trị thất bại.

Cuối cùng, bạn nên lưu ý rằng điều cần kiểm tra sau điều trị không phải là lượng kháng thể IgG hoặc IgM còn bao nhiêu, mà là vi khuẩn HP có còn tồn tại trong dạ dày hay không.

Nên kiểm tra HP sau điều trị bằng phương pháp nào?

Để xác định vi khuẩn HP đã được loại bỏ thành công hay chưa, bác sĩ thường chỉ định một trong hai phương pháp sau:

• Xét nghiệm hơi thở ure: Kiểm tra hoạt động của enzyme urease do vi khuẩn HP tạo ra, qua đó giúp xác định tình trạng nhiễm đang hoạt động.
• Xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân: Tìm kiếm kháng nguyên của vi khuẩn trong mẫu phân, giúp đánh giá HP còn hiện diện trong cơ thể hay không.

Bên cạnh đó, để hạn chế kết quả âm tính giả, người bệnh cần lưu ý thời điểm thực hiện xét nghiệm:

• Kiểm tra ít nhất 4 tuần sau khi hoàn thành phác đồ điều trị.
• Ngừng thuốc ức chế bơm proton (PPI) ít nhất 2 tuần trước xét nghiệm theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Bảo đảm không sử dụng kháng sinh hoặc thuốc chứa bismuth trong ít nhất 4 tuần trước xét nghiệm.

Nếu đã hoàn thành phác đồ điều trị nhưng xét nghiệm IgG vẫn dương tính, bạn không cần tiếp tục xét nghiệm máu nhiều lần để chờ kháng thể chuyển sang âm tính. Thay vào đó, hãy trao đổi với bác sĩ để được chỉ định phương pháp và thời điểm kiểm tra phù hợp.

Để hiểu chi tiết hơn về thời điểm Kiểm tra HP sau điều trị, bạn có thể tham khảo bài viết Kiểm tra HP sau điều trị: Những lưu ý khi tái khám

Nếu xét nghiệm máu HP dương tính, bước tiếp theo là gì?

Nếu nhận được kết quả xét nghiệm HP IgG hoặc IgM dương tính, bạn không cần quá lo lắng nhưng cũng không nên tự ý mua thuốc điều trị. Điều quan trọng là xác định liệu vi khuẩn HP có đang tồn tại trong dạ dày hay không.

Để làm rõ tình trạng nhiễm HP, bạn có thể thực hiện theo 3 bước sau:

Bước 1: Kiểm tra kết quả và tiền sử nhiễm HP

Bạn nên mang phiếu xét nghiệm đến bác sĩ và cung cấp thông tin về các triệu chứng hiện tại, tiền sử nhiễm HP cũng như những lần điều trị trước đó. 

Trong trường hợp bạn đã từng điều trị thành công, kết quả IgG tiếp tục dương tính không đồng nghĩa với việc bạn bị tái nhiễm.

Bước 2: Thực hiện thêm xét nghiệm khi có chỉ định

Nếu cần xác định tình trạng nhiễm HP hiện tại, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân. 

Lưu ý, nếu bạn có triệu chứng cảnh báo như nôn ra máu, đi ngoài phân đen, sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc khó nuốt tăng dần, bạn cần đi khám sớm để được đánh giá và chỉ định nội soi khi cần thiết bởi đây có thể là dấu hiệu của những bệnh lý khác ngoài HP.

Bước 3: Chuẩn bị đúng cách trước khi xét nghiệm

Bạn cần thông báo cho bác sĩ về các thuốc đang sử dụng vì một số loại thuốc có thể ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm HP. 

Theo Đồng thuận của Hội Khoa học Tiêu hóa Việt Nam (VNAGE) năm 2023, người bệnh cần ngừng thuốc ức chế bơm proton (PPI) ít nhất 2 tuần và không sử dụng kháng sinh hoặc thuốc chứa bismuth trong ít nhất 4 tuần trước khi thực hiện xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên trong phân. 

Bên cạnh đó, việc điều chỉnh hoặc ngừng thuốc cần tuân theo hướng dẫn của bác sĩ để bảo đảm an toàn và hạn chế kết quả âm tính giả.

Những xét nghiệm nào xác định HP đang hoạt động tốt hơn?

Để xác định cụ thể vi khuẩn H. pylori (HP) đang hoạt động và gây bệnh tại thời điểm hiện tại trong dạ dày, hiện nay các bác sĩ ưu tiên sử dụng các xét nghiệm tìm trực tiếp sự có mặt của vi khuẩn hoặc sản phẩm chuyển hóa của chúng. Bao gồm:

Xét nghiệm hơi thở ure

Xét nghiệm hơi thở ure (Urea Breath Test – UBT) là phương pháp không xâm lấn, được sử dụng để phát hiện tình trạng nhiễm HP đang hoạt động. Đồng thuận VNAGE năm 2023 khuyến nghị, xét nghiệm hơi thở ure là lựa chọn ưu tiên trong nhóm xét nghiệm không xâm lấn để chẩn đoán nhiễm HP.

Phương pháp này dựa trên khả năng tạo ra enzyme urease của vi khuẩn HP. Khi thực hiện xét nghiệm, người bệnh sẽ được yêu cầu uống một dung dịch hoặc chế phẩm có chứa ure được đánh dấu bằng đồng vị carbon. 

Nếu HP hiện diện trong dạ dày, enzyme urease của vi khuẩn sẽ phân giải ure, tạo thành khí carbon dioxide có chứa đồng vị đánh dấu. Lượng khí này được hấp thu vào máu, sau đó thải ra ngoài qua hơi thở và được thiết bị chuyên dụng ghi nhận.

Phương pháp này có những ưu điểm như không cần nội soi, không cần lấy mẫu máu và có thể sử dụng để xác định nhiễm HP cũng như kiểm tra kết quả sau điều trị.

Để biết chi tiết hơn về Test hơi thở HP là gì? Quy trình thực hiện và cách đọc kết quả như thế nào, tham khảo thêm tại Quy trình test HP hơi thở như thế nào?

Xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân

Xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân (Stool Antigen Test) giúp phát hiện các thành phần kháng nguyên của vi khuẩn HP có trong mẫu phân.

Khác với xét nghiệm máu, phương pháp này tìm kiếm dấu hiệu hiện diện của vi khuẩn thay vì đo kháng thể do cơ thể tạo ra và có thể được sử dụng để chẩn đoán nhiễm HP đang hoạt động cũng như kiểm tra kết quả sau điều trị.

Ưu điểm của phương pháp này là các xét nghiệm được chuẩn hóa, đặc biệt là phương pháp sử dụng kháng thể đơn dòng, có giá trị chẩn đoán tốt. 

Tuy nhiên, độ chính xác vẫn có thể bị ảnh hưởng nếu người bệnh sử dụng PPI, kháng sinh hoặc bismuth gần thời điểm lấy mẫu.

Nội soi dạ dày và xét nghiệm trên mẫu sinh thiết

Nội soi không chỉ phục vụ việc phát hiện HP mà còn giúp bác sĩ đánh giá các tổn thương như viêm, loét hoặc những bất thường khác ở niêm mạc dạ dày. Nên trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định nội soi dạ dày để đánh giá tình trạng niêm mạc và lấy mẫu sinh thiết phục vụ xét nghiệm HP.

Các phương pháp có thể được sử dụng trên mẫu sinh thiết bao gồm:

• Test urease nhanh: Phát hiện hoạt tính enzyme urease liên quan đến sự hiện diện của vi khuẩn HP.
• Xét nghiệm mô bệnh học: Quan sát mô niêm mạc dạ dày dưới kính hiển vi nhằm đánh giá tổn thương và tìm kiếm vi khuẩn.
• Các xét nghiệm chuyên sâu khác: Được chỉ định khi cần thiết để xác định vi khuẩn hoặc đánh giá khả năng kháng kháng sinh.

Nhưng cần lưu ý, không phải tất cả trường hợp xét nghiệm máu HP dương tính đều cần thực hiện nội soi. Việc có cần nội soi hay không phụ thuộc vào triệu chứng, độ tuổi, tiền sử bệnh và các yếu tố nguy cơ của từng người. 

Để tìm hiểu đầy đủ hơn về từng phương pháp, thời điểm thực hiện và cách chuẩn bị, bạn có thể tham khảo bài viết Test HP dạ dày là gì? Có những phương pháp nào? Khi nào cần?

Các tình huống kết quả HP IgG và IgM thường gặp và cách hiểu an toàn

Khi nhận phiếu xét nghiệm máu HP, bạn có thể thấy kết quả  IgG và IgM cùng dương tính, cùng âm tính hoặc cho kết quả khác nhau. Mỗi trường hợp phản ánh sự hiện diện của kháng thể chống HP trong máu, nhưng không đủ để xác định chắc chắn bạn đang nhiễm HP, mới nhiễm hay đã khỏi bệnh.

Dưới đây là gợi ý cách hiểu các kết quả thường gặp để tránh nhầm lẫn và biết khi nào cần thực hiện thêm xét nghiệm.

HP IgG dương, IgM âm là gì?

Kết quả này cho thấy xét nghiệm phát hiện kháng thể IgG chống HP nhưng không phát hiện IgM ở mức dương tính. Tình trạng này có thể gặp ở người đang nhiễm HP hoặc người từng nhiễm trước đó và vẫn còn kháng thể IgG trong máu.

Vì vậy, HP IgG dương tính, IgM âm tính không đồng nghĩa với việc bạn chỉ bị nhiễm HP trong quá khứ hoặc đã khỏi bệnh. Nếu cần xác định vi khuẩn còn tồn tại trong dạ dày hay không, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân.

HP IgG dương, IgM dương là gì?

Khi cả IgG và IgM đều dương tính, điều đó cho thấy xét nghiệm phát hiện cả hai loại kháng thể chống HP trong máu. Tuy nhiên, kết quả này vẫn CHƯA ĐỦ để khẳng định bạn đang nhiễm HP hoặc vừa mới nhiễm vi khuẩn.

Nguyên nhân là IgM không phải dấu hiệu đáng tin cậy để xác định thời điểm nhiễm HP, trong khi IgG có thể tồn tại lâu dài sau khi vi khuẩn đã được loại bỏ. 

Do đó, bác sĩ sẽ cần kết hợp tiền sử điều trị và các xét nghiệm phù hợp để đánh giá tình trạng nhiễm HP của bạn hiện tại.

HP IgG âm, IgM dương là gì?

Kết quả này cho thấy xét nghiệm phát hiện kháng thể IgM nhưng không phát hiện IgG ở mức dương tính. Mặc dù IgM thường xuất hiện sớm trong đáp ứng miễn dịch đối với một số bệnh nhiễm trùng, nhưng không thể dựa vào kết quả này để kết luận bạn mới nhiễm HP.

Bên cạnh đó, xét nghiệm IgM có giá trị chẩn đoán nhiễm HP hạn chế và vẫn có khả năng cho kết quả dương tính giả. 

Vậy nên nếu cần xác định tình trạng nhiễm, bạn nên trao đổi với bác sĩ để lựa chọn phương pháp kiểm tra phù hợp thay vì chỉ dựa vào kết quả IgM.

HP IgG âm, IgM âm có chắc chắn không nhiễm HP không?

Kết quả cả IgG và IgM đều âm tính cho biết hai loại kháng thể này không được phát hiện ở mức dương tính theo tiêu chuẩn của bộ xét nghiệm. 

Tuy nhiên, kết quả âm tính không loại trừ hoàn toàn khả năng đang nhiễm HP. Một số người có thể không tạo ra đáp ứng kháng thể đủ mạnh để xét nghiệm phát hiện. 

Ngoài ra, độ nhạy của xét nghiệm còn phụ thuộc vào phương pháp và loại kháng thể được kiểm tra.

Vì vậy, nếu có chỉ định kiểm tra HP, người bệnh không nên chỉ dựa vào kết quả xét nghiệm máu âm tính để loại trừ tình trạng nhiễm vi khuẩn.

HP IgG vẫn dương tính sau khi đã điều trị thì phải làm sao?

Nếu đã hoàn thành phác đồ điều trị nhưng xét nghiệm IgG vẫn dương tính, bạn không nên tự kết luận rằng mình chưa diệt hết HP hoặc đã bị tái nhiễm.

Điều cần kiểm tra là sau điều trị, bạn đã từng thực hiện xét nghiệm hơi thở ure hoặc xét nghiệm kháng nguyên HP trong phân để xác nhận kết quả hay chưa.

Nếu chưa thực hiện, hãy trao đổi với bác sĩ để được hướng dẫn kiểm tra vào thời điểm phù hợp.

HP IgG và IgM chỉ phản ánh đáp ứng miễn dịch của cơ thể, không đủ để xác định bạn đang nhiễm HP hay đã loại bỏ vi khuẩn sau điều trị. Vì vậy, nếu kết quả xét nghiệm máu HP dương tính, bạn nên trao đổi với bác sĩ để được chỉ định phương pháp kiểm tra phù hợp, tránh tự ý điều trị khi chưa xác định rõ tình trạng nhiễm. Cùng với đó, để chủ động bảo vệ sức khỏe dạ dày, bạn có thể tìm hiểu thêm về vi khuẩn HP là gì và các phương pháp test HP dạ dày nhằm hiểu rõ tình trạng của mình và lựa chọn hướng xử trí phù hợp.