Trẻ ăn cơm sớm có bị đau dạ dày? Cách tập ăn thô cho bé!

Trẻ ăn cơm sớm có bị đau dạ dày? Đây là vấn đề được rất nhiều mẹ quan tâm tìm hiểu khi con bước vào giai đoạn ăn dặm. Vì trên thực tế có rất nhiều thông tin cho rằng, nếu cho con ăn cơm hay ăn thô sớm thì có thể làm tổn thương dẫn tới đau dạ dày. Vậy thực hư thông tin này thế nào? Hãy cùng đi Yumangel đi tìm câu trả lời ngay sau đây!

I – Công dụng của tinh bột với sức khỏe bé

Tinh bột có vai trò rất quan trọng tới sức khỏe, sự phát triển và não bộ của trẻ. Cụ thể:

Tinh bột có vai trò rất quan trọng tới sức khỏe của trẻ

• Bổ sung năng lượng: Tinh bột được xem là nguồn năng lượng chính cho trẻ có đủ sức vui chơi, học tập mỗi ngày.
• Cung cấp nguyên liệu để cấu tạo nên các tổ chức: Theo các chuyên gia, tinh bột cung tham gia vào cấu tạo của các tổ chức tế bào của cơ thể, điển hình là hệ thần kinh giúp bé phát triển.
• Tăng khả năng tập trung, phát triển não bộ: Não bộ chỉ sử dụng năng lượng từ Glucose, điều này đồng nghĩa với việc không phải là Lipid hay Protein, chính tinh bột đã cung cấp năng lượng cho não bộ. Một số nghiên cứu cho thấy, trẻ ăn ít tinh bột sẽ gặp một số vấn đề như mất tập trung, cơ thể mệt mỏi, đặc biệt nếu kéo dài có thể làm suy giảm nhận thức, khả năng phân tích, ghi nhớ.
• Tăng khả năng bảo vệ và miễn dịch: Theo nhiều dẫn xuất, tinh bột còn tham gia bảo vệ các niêm mạc như mắt, dạ dày hay các khớp vận động… Ngoài ra, các glycoprotein trong tinh bột còn giúp tăng khả năng miễn dịch của cơ thể.

II – Trẻ ăn cơm sớm có bị đau dạ dày?

Về băn khoăn bé ăn cơm sớm có đau dạ dày hay không, câu trả lời là CÓ. Các nghiên cứu mới nhất đã chứng minh rằng trẻ ăn cơm trước khi hệ tiêu hóa hoàn thiện (thường là trước 19-24 tháng tuổi) có nguy cơ cao bị tổn thương dạ dày.

Việc trẻ ăn cơm sớm (thường là trước 1 tuổi khi chưa đủ răng) gây đau dạ dày chủ yếu do sự lệch pha giữa cấu trúc thức ăn và khả năng xử lý của cơ thể

Nguyên nhân đau dạ dày do trẻ ăn cơm sớm

Hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện

• Thiếu men tiêu hóa: Trẻ nhỏ chưa có đủ các loại enzyme (như amylase trong nước bọt và dịch tụy) để phân giải tinh bột phức tạp trong hạt cơm cứng. Điều này khiến cơm khó được tiêu hóa hoàn toàn, gây ứ đọng và sinh hơi.
• Niêm mạc dạ dày mỏng: Dạ dày trẻ em rất nhạy cảm. Thức ăn thô cứng khi chưa được nghiền nát có thể gây ma sát và kích ứng niêm mạc, dẫn đến viêm loét.

Áp lực co bóp quá tải

• Cơ chế nghiền nát: Khi trẻ chưa đủ răng sữa (thường cần ít nhất 16-20 chiếc), trẻ không thể nhai nát cơm. Cơm hạt đi xuống dạ dày ở dạng nguyên vẹn buộc dạ dày phải co bóp mạnh hơn gấp nhiều lần để nghiền nát, dẫn đến tình trạng quá tải và đau thắt vùng thượng vị.
• Trào ngược: Việc dạ dày phải làm việc quá sức thường xuyên làm tăng áp lực nội tạng, dễ gây ra tình trạng trào ngược axit thực quản.

Thói quen ăn uống sai cách khi ăn cơm sớm

• Nuốt chửng: Vì chưa có kỹ năng nhai, trẻ thường có xu hướng nuốt chửng cơm. Hạt cơm không được trộn đều với nước bọt (chứa enzyme tiêu hóa bước đầu) sẽ trở thành “gánh nặng” trực tiếp cho dạ dày.
• Ăn cơm chan canh: Nhiều cha mẹ cho trẻ ăn cơm sớm bằng cách chan canh để trẻ dễ nuốt. Tuy nhiên, điều này khiến trẻ lười nhai hơn, cơm trôi nhanh xuống dạ dày khi chưa được xử lý, làm tăng nguy cơ đau dạ dày và pha loãng dịch vị tiêu hóa.

Áp lực tâm lý (Ép ăn)

Nhiều trường hợp trẻ ăn cơm sớm do bị ép buộc khi chưa sẵn sàng. Căng thẳng trong bữa ăn khiến cơ thể tiết ra nhiều hormone stress, ảnh hưởng đến quá trình tiết dịch vị và co bóp bình thường của dạ dày, gián tiếp gây ra các cơn đau bụng

III – Thời điểm phù hợp cho bé ăn cơm

Thời điểm phù hợp cho bé ăn cơm là từ 19 – 24 tháng

Theo các chuyên gia y tế, lộ trình tập ăn thô cho trẻ nên tuân thủ là:

• Từ 6 tháng: Bắt đầu ăn dặm với thức ăn dạng lỏng, mịn (cháo loãng, bột).
• Từ 12 tháng (1 tuổi): Có thể bắt đầu tập ăn cơm nát hoặc cơm nhão được nấu kỹ để làm quen dần.
• Từ 24 tháng (2 tuổi): Khi trẻ đã mọc đủ khoảng 20 răng sữa, trẻ mới có thể ăn cơm hạt như người lớn một cách an toàn.

Khuyến cáo: Cha mẹ nên đợi đến khi trẻ khoảng 19-24 tháng tuổi và đã mọc đủ răng sữa mới bắt đầu cho ăn cơm hạt để đảm bảo an toàn cho hệ tiêu hóa. Các mẹ cần lưu ý không nên cho ăn cơm quá sớm vì có thể khiến trẻ gặp phải một số vấn đề như: Rối loạn tiêu hóa, khó tiêu, viêm dạ dày…

IV – Trẻ ăn cơm sớm, làm sao tránh đau dạ dày?

Để tránh đau dạ dày khi cho trẻ tập ăn cơm, cha mẹ cần tuân thủ lộ trình “nâng cấp” độ thô một cách khoa học, giúp hệ tiêu hóa của trẻ có thời gian thích nghi.

Tuân thủ lộ trình tăng độ thô từ từ

Không nên cho trẻ ăn cơm hạt ngay lập tức mà cần chuyển tiếp qua các giai đoạn:

• Giai đoạn cháo đặc: Giúp trẻ quen với kết cấu thức ăn ít nước hơn.
• Giai đoạn cơm nát: Nấu cơm với nhiều nước hơn bình thường để hạt cơm nở to, mềm và nhuyễn. Có thể dùng muỗng dằm nhẹ để cơm mềm hơn, giúp trẻ dễ nhai và giảm áp lực co bóp cho dạ dày.
• Giai đoạn cơm hạt: Chỉ nên bắt đầu khi trẻ đã có đủ răng (khoảng 16-20 răng sữa) và kỹ năng nhai đã thuần thục.

Quan sát các dấu hiệu sẵn sàng của trẻ

Trước khi cho trẻ ăn cơm, hãy kiểm tra các yếu tố sau:

• Số lượng răng: Trẻ thường cần mọc ít nhất 16 chiếc răng sữa để có thể nghiền nát thức ăn thô.
• Kỹ năng nhai: Trẻ có biểu hiện biết dùng răng/lợi để nghiền thức ăn thay vì chỉ nuốt chửng.
• Sự hào hứng: Trẻ tỏ ra thích thú khi nhìn người lớn ăn cơm hoặc muốn thử thức ăn có cấu trúc đặc.

Nguyên tắc ăn uống bảo vệ dạ dày

• Ăn từ ít đến nhiều: Bắt đầu bằng vài muỗng cơm nát trong bữa ăn, sau đó mới tăng dần số lượng khi trẻ tiêu hóa tốt.
• Nấu kỹ thực phẩm đi kèm: Thức ăn ăn cùng cơm (thịt, cá, rau) cần được băm nhỏ hoặc nấu mềm để trẻ không phải gắng sức nhai, tránh làm dạ dày quá tải.
• Hạn chế gia vị: Trẻ dưới 2 tuổi nên hạn chế muối và các gia vị mạnh để không gây kích ứng niêm mạc dạ dày.
• Tạo môi trường thoải mái: Không ép trẻ ăn hoặc cho trẻ vừa ăn vừa xem điện thoại/TV. Việc tập trung nhai kỹ sẽ giúp nước bọt tiết ra nhiều men tiêu hóa hơn, hỗ trợ dạ dày làm việc nhẹ nhàng hơn.

Một số lưu ý khi tập cho bé ăn cơm

Khi mới tập ăn cơm, các bé sẽ gặp rất nhiều bỡ ngỡ và lạ lẫm. Lúc này, hơn ai hết bé cần sự đồng hành của mẹ, và mẹ có thể đồng hành cùng bé bằng cách:

Làm mẫu cho trẻ

Hãy khuyến khích để trẻ từ cầm thìa xúc cơm ăn, thậm chí là dùng tay để bốc trẻ sẽ thấy hứng thú với việc ăn uống hơn. Bên cạnh đó, mẹ không nên ép trẻ ăn nếu trẻ không muốn ăn cơm vì sẽ gây tâm lý sợ ăn.

Theo dõi bé không rời mắt

Khi bé mới tập ăn thô hoặc ăn cơm thì rất dễ gặp phải tình trạng hóc/nghẹn thức ăn. Do đó, các mẹ cần theo dõi bé trong suốt quá trình ăn để hỗ trợ bé tốt nhất trong việc làm quen với thức ăn mới nhé!

Không nghiền nát cơm rồi chan với canh

Cách làm này không những không khuyến khích được cửa động nhai mà còn khiến trẻ dễ chán ăn và pha loãng dịch vị tiêu hóa.

Không cho trẻ ăn vặt trước bữa ăn

Trước các bữa ăn, mẹ không nên cho bé uống sữa, ăn bánh kẹo vì lượng đường ngọt sẽ khiến trẻ có cảm giác no giả nên không muốn ăn cơm hay bất kỳ loại thức ăn nào nữa.

Đảm bảo đủ dưỡng chất

Bữa ăn của trẻ cần đảm bảo đủ chất đạm, tinh bột, chất béo, vitamin và khoáng chất.

Lưu ý đặc biệt: Việc cho trẻ ăn cơm quá sớm (trước 1 tuổi) khi chưa đủ răng và men tiêu hóa là nguyên nhân hàng đầu gây tổn thương niêm mạc dạ dày lâu dài. Nếu trẻ có dấu hiệu đau bụng dữ dội hoặc biếng ăn kéo dài, cần đưa trẻ đi khám chuyên khoa tiêu hóa nhi

Như vậy, qua bài viết này, các mẹ có thể thấy đáp án cho câu hỏi trẻ ăn cơm sớm có bị đau dạ dày không. Các mẹ cần lưu ý cho con tập ăn cơm đúng độ tuổi như các chuyên gia khuyến nghị, không nên cho ăn quá sớm. Tập ăn cơm đúng thời điểm và đúng cách không chỉ tốt cho hệ tiêu hóa mà còn giúp trẻ học cách làm nhuyễn thức ăn, hình thành phản xạ nhai và nuốt thức ăn đặc, cứng tốt hơn.