Một đợt điều trị HP dạ dày có thể kéo dài 14 ngày, sau đó, việc kiểm tra HP sau điều trị là điều vô cùng cần thiết để đánh giá hiệu quả điều trị. Trong bài viết dưới đây, Yumangel sẽ chia sẻ cho bạn phương pháp và lưu ý khi tái khám sau điều trị HP.
Mục lục
I. Có cần kiểm tra HP sau điều trị không? Tại sao?
Kiểm tra HP sau điều trị là điều vô cùng cần thiết để đánh giá hiệu quả điều trị
Các bác sĩ khuyến cáo, tất cả bệnh nhân điều trị HP phải tái khám sau khi kết thúc liệu trình dùng thuốc. Điều này được thực hiện để đảm bảo rằng vi khuẩn đã bị tiêu diệt.
Đánh giá hiệu quả điều trị
Sau liệu trình điều trị, cần kiểm tra để đảm bảo vi khuẩn HP đã được tiêu diệt hoàn toàn.
Đây là việc làm cần thiết vì thực tế có nhiều trường hợp sau khi uống thuốc diệt HP cảm thấy khỏe hơn, không đau bụng, không nôn ói… thì nghĩ là vi khuẩn HP đã bị tiêu diệt. Nhưng khi kiểm tra và làm xét nghiệm lại thì vẫn còn HP trong dạ dày.
Nếu HP không được tiêu diệt triệt để, vi khuẩn có thể phát triển lại hoặc kháng thuốc, làm phức tạp quá trình điều trị sau này.
Hướng dẫn điều trị tiếp theo
- Tái khám vẫn còn vi khuẩn HP cho thấy phương pháp điều trị không hiệu quả, bác sĩ có thể yêu cầu áp dụng phác đồ thay thế hoặc điều trị bổ sung để tiêu diệt HP.
- Tái khám có kết quả HP âm tính nhưng vẫn gặp triệu chứng, bác sĩ có thể yêu cầu xét nghiệm bổ sung để xác định nguyên nhân gây ra vấn đề.
- Tái khám có kết quả HP âm tính và không còn triệu chứng, bệnh nhân không cần tiếp tục điều trị.
Phòng ngừa biến chứng
Việc kiểm tra HP sau điều trị không chỉ đảm bảo hiệu quả điều trị mà còn là biện pháp thiết yếu để ngăn ngừa các biến chứng nghiêm trọng như viêm loét dạ dày, tá tràng tái phát và giảm nguy cơ ung thư dạ dày.
Nếu HP không được tiêu diệt hoàn toàn, vết loét có nguy cơ tái phát nhanh chóng, dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như xuất huyết tiêu hóa hoặc thủng dạ dày.
Việc kiểm tra HP sau điều trị bằng các phương pháp như test hơi thở hoặc xét nghiệm phân giúp đảm bảo vi khuẩn đã được loại bỏ, từ đó giảm đáng kể nguy cơ loét tái phát và bảo vệ niêm mạc lâu dài.
Phát hiện nguy cơ tái nhiễm
Sau khi vi khuẩn HP được tiêu diệt, niêm mạc dạ dày cần thời gian để hồi phục hoàn toàn. Việc kiểm tra định kỳ giúp đánh giá mức độ phục hồi của niêm mạc và đảm bảo rằng không có tổn thương mới xuất hiện
Bên cạnh đó, mặc dù vi khuẩn HP đã được loại bỏ, nguy cơ tái nhiễm vẫn có thể xảy ra, đặc biệt trong các môi trường sống hoặc thói quen sinh hoạt không đảm bảo vệ sinh. Thông qua kiểm tra định kỳ, bác sĩ có thể phát hiện sớm tình trạng tái nhiễm và đưa ra phương án can thiệp kịp thời.
Tìm hiểu thêm: Vi khuẩn HP có tái nhiễm không |
II. Bao lâu sau khi điều trị thì cần tái khám HP?
Nếu trước đó đã được chẩn đoán mắc bệnh nhiễm HP, bạn thường phải đợi ít nhất 4 tuần (lý tưởng nhất là 8 tuần) sau khi hoàn tất quá trình điều trị bằng kháng sinh mới có thể thực hiện lại các xét nghiệm tìm vi khuẩn HP.
Hãy trao đổi với bác sĩ điều trị để được hẹn lịch tái khám cụ thể. Trước khi kiểm tra lại HP, người bệnh không được uống thuốc dạ dày (thuốc ức chế tiết acid) trong vòng 2 tuần, và các thuốc kháng sinh có trong phác đồ trong vòng 4 tuần. Vì nếu bạn đang uống thuốc thì kết quả kiểm tra HP sẽ không chính xác, dù thực sự còn hay hết HP thì kết quả đều trả lời là âm tính.
Tìm hiểu thêm: Điều trị HP bao lâu thì xét nghiệm lại |
III. Phương pháp tái khám sau điều trị HP
Các phương pháp kiểm tra HP sau điều trị được lựa chọn dựa trên mức độ chính xác, tính tiện lợi và tình trạng sức khỏe của bệnh nhân. Dưới đây là những phương pháp phổ biến:
1. Kiểm tra hơi thở (kiểm tra hơi thở đồng vị cacbon-urê)
Test hơi thở HP có thể phát hiện hầu hết các trường hợp nhiễm HP và xác nhận xem tình trạng nhiễm trùng đã được điều trị thành công hay chưa. Đây là phương pháp được sử dụng nhiều nhất do tính không xâm lấn, độ chính xác cao, và dễ thực hiện.
Cách thực hiện
Trong quá trình test hơi thở, Bệnh nhân chỉ cần uống dung dịch chứa ure có gắn đồng vị carbon, sau đó thở vào túi chuyên dụng. Nếu vi khuẩn HP tồn tại, nó sẽ phân giải ure, tạo ra khí CO2 chứa đồng vị carbon, được phát hiện trong hơi thở.
Kết quả
- Âm tính: Không phát hiện khí CO2 chứa đồng vị carbon, chứng tỏ vi khuẩn HP đã được tiêu diệt hoàn toàn.
- Dương tính: Có sự hiện diện của CO2 chứa đồng vị carbon, chỉ ra vi khuẩn HP vẫn tồn tại và cần can thiệp điều trị bổ sung.
Đừng bỏ qua: Test hơi thở HP: Quy trình, độ chính xác, đọc kết quả, chi phí, lưu ý
2. Xét nghiệm kháng nguyên phân
Xét nghiệm phản ứng chuỗi polymerase trong phân (PCR ) có thể phát hiện nhiễm trùng H pylori trong phân. Cũng có thể thực hiện xét nghiệm này để phát hiện nhiễm trùng và xác định xem bệnh đã được điều trị thành công hay chưa bằng cách tìm dấu vết của vi khuẩn HP trong phân.Phương pháp này cũng rất phổ biến nhờ độ chính xác cao và không gây khó chịu cho bệnh nhân.
Thực hiện
Đối với xét nghiệm này, bạn có thể được yêu cầu lấy mẫu phân tại nhà. Để lấy mẫu, bạn cần:
- Bước 1: Cho phân vào hộp đựng khô. Có thể lấy phân rắn hoặc phân lỏng. Cẩn thận không để nước tiểu hoặc giấy vệ sinh dính vào mẫu phân.
- Bước 2: Đậy nắp hộp đựng lại. Ghi nhãn hộp đựng bằng tên của bạn, tên bác sĩ và ngày lấy mẫu.
- Bước 3: Rửa tay sạch với xà phòng sau khi lấy mẫu.
- Bước 4: Mang hộp đựng đã niêm phong đến phòng khám bác sĩ hoặc phòng xét nghiệm càng sớm càng tốt.
Kết quả
- Xét nghiệm kháng nguyên phân âm tính: Mẫu phân không chứa kháng nguyên H. pylori, tức là bạn đã không còn vi khuẩn HP trong dạ dày.
- Xét nghiệm kháng nguyên phân dương tính: Mẫu phân có chứa kháng nguyên H. pylori, nghĩa là vẫn còn HP trong dạ dày của bạn.
3. Nội soi dạ dày
Nội soi dạ dày là phương pháp ít phổ biến hơn để kiểm tra HP sau điều trị, do tính xâm lấn và yêu cầu kỹ thuật phức tạp. Nếu ở những lần nội soi trước bạn không có loét dạ dày tá tràng, hay mức độ viêm dạ dày không nhiều thì bạn có thể chọn cách kiểm tra lại HP bằng phương pháp xét nghiệm hơi thở và xét nghiệm phân.
Nhưng nếu ở những lần nội soi trước có nhiều tổn thương thì bạn nên nội soi dạ dày lại để kiểm tra những thay đổi của các tổn thương đó (có giảm không hay nặng hơn) để có chế độ điều trị thích hợp.
Thực hiện
Trong quá trình nội soi dạ dày, một mẫu mô hoặc sinh thiết từ niêm mạc dạ dày được thu thập. Mẫu sinh thiết niêm mạc dạ dày sẽ được xét nghiệm urease hoặc nuôi cấy để xác nhận sự tồn tại của HP.
Kết quả
- Âm tính: Không phát hiện HP trong mẫu sinh thiết, khẳng định vi khuẩn đã được loại bỏ.
- Dương tính: Xác định sự tồn tại của HP, đồng thời có thể đánh giá thêm tình trạng viêm, loét hoặc tổn thương niêm mạc dạ dày.
Việc kiểm tra HP sau điều trị là bước quan trọng để đảm bảo hiệu quả điều trị, phòng ngừa tái phát và giảm thiểu nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Vì vậy, sau khi hoàn thành phác đồ điều trị, người bệnh nên tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ về thời điểm và phương pháp tái khám sau điều trị HP để bảo vệ sức khỏe lâu dài và duy trì chất lượng cuộc sống tốt nhất.
Tài liệu tham khảo:
https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/h-pylori/diagnosis-treatment/drc-20356177
https://www.cghjournal.org/article/S1542-3565(10)01340-6/fulltext
https://publichealth.arizona.edu/outreach/health-literacy-awareness/hpylori/prevention
https://www.medicinenet.com/do_you_need_repeat_h_pylori_test_after_treatment/article.htm