Nước ion kiềm có tốt cho người đau dạ dày không?

Nước ion kiềm có tốt cho người đau dạ dày không là một trong những thắc mắc phổ biến, xuất phát từ quan niệm nước ion kiềm hỗ trợ cân bằng dịch vị axit trong dạ dày, cung cấp dưỡng chất tốt và hỗ trợ làm sạch hệ tiêu hóa. Trên thực tế, người đau dạ dày có thể uống nước ion kiềm nếu cơ thể dung nạp tốt, nhưng hiện chưa có đủ bằng chứng để khẳng định loại nước này tốt hơn nước thường trong điều trị viêm dạ dày, viêm loét hay đau dạ dày. Vậy nước ion kiềm có những công dụng gì và cách sử dụng đúng cho người đau dạ dày là như thế nào? Cùng theo dõi ngay trong bài viết dưới đây!

Nước ion kiềm có thể hỗ trợ triệu chứng, nhưng chưa được chứng minh chữa bệnh dạ dày

Nước ion kiềm (Alkaline Ionized Water) là loại nước được tạo ra bằng công nghệ điện phân, có tính kiềm, thường có pH lớn hơn 7, phổ biến dao động từ 8.5 đến 9.5. Loại nước này chứa nhiều khoáng chất và hydro hòa tan, nên được quảng cáo là mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe hơn nước lọc thông thường, bao gồm cả khả năng “cân bằng acid” hoặc hỗ trợ người đau dạ dày. 

Tuy nhiên, độ pH và thành phần khoáng chất có thể khác nhau giữa từng sản phẩm, vì vậy không nên xem tất cả các loại nước ion kiềm đều có tác dụng giống nhau. Bên cạnh đó, cần phân biệt giữa tác động hóa học được ghi nhận trong phòng thí nghiệm với hiệu quả điều trị bệnh đã được chứng minh trên người. 

Bởi tính đến thời điểm hiện tại, các bằng chứng, nghiên cứu khá hạn chế và mới chỉ cho thấy một số tín hiệu tiềm năng đối với triệu chứng ợ nóng hoặc trào ngược, chưa đủ để khẳng định nước ion kiềm có khả năng chữa đau dạ dày, viêm dạ dày hay viêm loét thay cho các phương pháp điều trị khác.

Cụ thể, theo nghiên cứu của Tiến sĩ Jamie A. Koufman và Tiến sĩ Nikki Johnston với tiêu đề Potential benefits of pH 8.8 alkaline drinking water as an adjunct in the treatment of reflux disease đăng tải trên PubMed cho thấy nước có độ pH 8,8 có thể làm bất hoạt enzym pepsin và có khả năng đệm acid trong điều kiện nghiên cứu. Nhưng đây chỉ là kết quả thu được trong môi trường phòng thí nghiệm, chưa chứng minh rằng uống nước ion kiềm có thể vô hiệu hóa pepsin trong cơ thể người hoặc điều trị bệnh trào ngược dạ dày – thực quản (GERD). 

Ở góc độ lâm sàng, một thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng của Labenz và cộng sự có tên Heartburn Relief with Bicarbonate-rich Mineral Water: Results of the Randomized, Placebo-controlled STOMACH STILL Trial (Giảm triệu chứng ợ nóng bằng nước khoáng giàu bicarbonate: Kết quả từ thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng với giả dược STOMACH STILL) ghi nhận nước khoáng giàu bicarbonate giúp giảm số lần và thời gian xuất hiện ợ nóng ở một số người tham gia. 

Cần lưu ý rằng, kết quả này chỉ áp dụng cho loại nước khoáng có thành phần bicarbonate cụ thể được nghiên cứu, và không đồng nghĩa mọi loại nước ion kiềm từ máy điện giải hay nước đóng chai đều mang lại hiệu quả tương tự.

Một nghiên cứu khác của Zalvan và cộng sự với tiên đề A Comparison of Alkaline Water and Mediterranean Diet vs Proton Pump Inhibition for Treatment of Laryngopharyngeal Reflux (So sánh hiệu quả của nước kiềm kết hợp chế độ ăn Địa Trung Hải với thuốc ức chế bơm proton (PPI) trong điều trị trào ngược họng – thanh quản) cho thấy chế độ ăn Địa Trung Hải chủ yếu từ thực vật kết hợp với nước kiềm có thể cải thiện triệu chứng ở người bị trào ngược họng – thanh quản (Laryngopharyngeal Reflux – LPR). 

Dẫu vậy, nghiên cứu này đánh giá một gói can thiệp gồm cả chế độ ăn và nước kiềm, không thể tách riêng tác dụng của nước ion kiềm. Hơn nữa, đối tượng nghiên cứu là người bị LPR, không phải tất cả trường hợp đau dạ dày, viêm dạ dày hay viêm loét.

Từ những nghiên cứu trên, có thể thấy được thực trạng rằng hiện chưa có bằng chứng đủ mạnh để khẳng định nước ion kiềm có thể làm lành niêm mạc dạ dày, chữa viêm loét, loại bỏ vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori), thay thế thuốc kháng acid, thuốc ức chế bơm proton (PPI) hoặc “kiềm hóa cơ thể” nhằm điều trị bệnh tiêu hóa. 

Cùng với đó, theo các chuyên gia, GERD chủ yếu liên quan đến tình trạng dịch dạ dày trào ngược lên thực quản, trong khi viêm loét dạ dày tá tràng thường liên quan đến các nguyên nhân như nhiễm H. pylori hoặc sử dụng thuốc chống viêm không steroid (NSAID). Vì thế, việc làm thay đổi pH của nước uống trong thời gian ngắn không đồng nghĩa có thể xử lý toàn bộ cơ chế gây bệnh.

Tóm lại, người đau dạ dày không bắt buộc phải uống nước ion kiềm. Bạn có thể thử như một loại nước uống bổ sung nếu cơ thể dung nạp tốt, nhưng không nên xem đây là phương pháp điều trị hoặc thay thế nước thường và phác đồ bác sĩ chỉ định. 

Thay vì phụ thuộc vào một loại nước được quảng bá theo độ pH, người đau dạ dày nên lựa chọn đau dạ dày nên uống nước gì phù hợp với tình trạng sức khỏe và khả năng dung nạp của bản thân.

=> Xem thêm: Đau dạ dày nên uống nước gì để giảm đau, mau khỏi?

Ở phần tiếp theo, cùng tìm hiểu trường hợp nào người đau dạ dày có thể thử uống nước ion kiềm và trường hợp nào cần thận trọng hoặc nên tránh sử dụng.

Nước ion kiềm có trung hòa acid dạ dày không?

Nước ion kiềm có thể làm pH trong dạ dày tăng tạm thời sau khi uống, nhưng chưa đủ cơ sở để khẳng định có thể kiểm soát acid dạ dày hoặc điều trị đau dạ dày, viêm loét hay thay thế các phương pháp điều trị đã được chứng minh. Sở dĩ xảy ra tình trạng này là do dạ dày vẫn tiếp tục tiết acid theo cơ chế sinh lý bình thường để hỗ trợ tiêu hóa thức ăn.

Các chuyên gia đều khuyến nghị, cần phân biệt giữa tác động hóa học ngắn hạn và hiệu quả điều trị bệnh. Một số quảng cáo cho rằng nước ion kiềm có thể “trung hòa acid dư thừa”, tuy nhiên việc pH dạ dày tăng ngay sau khi uống không phải là đặc điểm riêng của nước ion kiềm. 

Điển hình, trong nghiên cứu của Karamanolis và cộng sự có tiêu đề A Glass of Water Immediately Increases Gastric pH in Healthy Subjects (Một cốc nước làm tăng pH dạ dày ngay lập tức ở người khỏe mạnh) cho thấy ngay cả nước thường cũng có thể làm pH dạ dày tăng ngay sau khi uống, nhưng tác động này chỉ diễn ra trong thời gian ngắn. Trong khi đó, thuốc ức chế bơm proton (PPI) kiểm soát tiết acid theo cơ chế hoàn toàn khác và có tác dụng kéo dài hơn, vì vậy không thể so sánh việc uống nước với hiệu quả điều trị của thuốc.

Bên cạnh đó, acid dạ dày không phải là một chất “độc” cần loại bỏ. Acid đóng vai trò quan trọng trong quá trình tiêu hóa thức ăn và giúp cơ thể hấp thụ một số chất dinh dưỡng. Vì vậy, cũng chưa có cơ sở khoa học để giải thích lợi ích của nước ion kiềm bằng khái niệm “cân bằng pH toàn cơ thể” trong điều trị bệnh dạ dày.

Nước ion kiềm có chữa viêm dạ dày hoặc viêm loét không?

Tính đến thời điểm hiện tại, chưa có đủ nghiên cứu hoặc bằng chứng đủ mạnh để chứng minh nước ion kiềm có thể điều trị viêm dạ dày hoặc viêm loét dạ dày – tá tràng. Người bệnh có thể sử dụng nước ion kiềm như một loại nước uống nếu dung nạp tốt, nhưng không nên xem đây là phương pháp thay thế điều trị theo nguyên nhân.

Bởi nguyên nhân gây viêm loét dạ dày – tá tràng thường liên quan đến các bệnh lý cụ thể, bao gồm nhiễm Helicobacter pylori (H. pylori) và việc sử dụng thuốc chống viêm không steroid (NSAID). Theo Viện Quốc gia về Đái tháo đường, Tiêu hóa và Bệnh thận Hoa Kỳ (National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases – NIDDK) trong tài liệu Symptoms & Causes of Peptic Ulcers (Triệu chứng và nguyên nhân của loét dạ dày – tá tràng), việc điều trị cần dựa trên nguyên nhân gây bệnh, thay vì chỉ tập trung giảm triệu chứng.

Hiện cũng không có bằng chứng cho thấy nước ion kiềm có thể loại bỏ H. pylori hoặc khắc phục tổn thương liên quan đến NSAID. Vì vậy, người bệnh không nên tự ngừng thuốc ức chế bơm proton (PPI), thuốc kháng sinh điều trị H. pylori hoặc các thuốc khác do bác sĩ kê chỉ vì sử dụng nước ion kiềm.

Ngoài ra, triệu chứng giảm tạm thời sau khi uống nước ion kiềm không đồng nghĩa với việc tình trạng viêm hoặc ổ loét đã được chữa lành. Muốn đánh giá hiệu quả điều trị, cần dựa trên diễn biến lâm sàng, thăm khám và các xét nghiệm theo chỉ định của bác sĩ.

Ai có thể thử nước ion kiềm và ai cần thận trọng?

Phần lớn người khỏe mạnh có thể uống nước ion kiềm đạt tiêu chuẩn chất lượng như một loại nước uống thông thường nếu cơ thể dung nạp tốt. Tuy nhiên, có thể uống không đồng nghĩa với việc nước ion kiềm có lợi hơn nước thường. Khi quyết định sử dụng, người đau dạ dày nên cân nhắc tình trạng sức khỏe, thành phần khoáng chất của sản phẩm và phản ứng của cơ thể thay vì chỉ dựa vào chỉ số pH.

Ai có thể thử nước ion kiềm?

Bạn có thể cân nhắc thử nước ion kiềm khi:

• Sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, công bố thành phần và đạt tiêu chuẩn chất lượng.
• Không mắc bệnh lý cần kiểm soát lượng khoáng chất hoặc điện giải.
• Sau khi uống không thấy triệu chứng tiêu hóa tăng lên so với bình thường.

Đối với những trường hợp người đau dạ dày có thể thử nước ion kiềm nếu không có chống chỉ định và sau khi uống không xuất hiện hoặc làm tăng các triệu chứng như đau thượng vị, buồn nôn, đầy bụng, ợ nóng hoặc ợ chua.

Nếu muốn sử dụng lâu dài, người đau dạ dày cũng nên đánh giá tổng thể các lựa chọn đồ uống thay vì chỉ phụ thuộc vào nước ion kiềm. 

Ai cần thận trọng khi dùng nước ion kiềm?

Không phải ai cũng phù hợp để sử dụng nước ion kiềm thường xuyên. Mức độ an toàn không chỉ phụ thuộc vào độ pH mà còn liên quan đến thành phần khoáng chất của sản phẩm, bệnh lý nền và các thuốc đang sử dụng.

Bạn nên hỏi bác sĩ hoặc nhân viên y tế trước khi sử dụng thường xuyên nếu:

• Có bệnh thận: Chức năng thận suy giảm có thể ảnh hưởng đến khả năng điều hòa điện giải và đào thải khoáng chất.
• Đang phải kiểm soát kali, natri hoặc lượng nước uống hằng ngày: Việc bổ sung thêm nước có hàm lượng khoáng cao có thể không phù hợp với kế hoạch điều trị.
• Đang sử dụng nhiều thuốc hoặc thuốc có hướng dẫn riêng về nước uống và khoáng chất: Cần hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ để tránh ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị.
• Đang mang thai, chăm sóc trẻ nhỏ hoặc có bệnh nền phức tạp: Nên tham khảo ý kiến nhân viên y tế trước khi sử dụng thường xuyên.

Theo Mayo Clinic trong bài viết Alkaline Water: Better than Plain Water? (Nước kiềm có tốt hơn nước thường không?), phần lớn người khỏe mạnh không cần thay nước uống thông thường bằng nước kiềm. Mayo Clinic cũng lưu ý rằng các sản phẩm có pH rất cao (trên khoảng 9,8) có thể làm thay đổi thành phần khoáng chất trong cơ thể, từ đó dẫn đến nguy cơ tăng kali máu, đặc biệt ở người mắc bệnh thận. Vì vậy, nhóm đối tượng này nên trao đổi với bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên.

Ngoài ra, cũng không nên coi mọi sản phẩm nước ion kiềm là giống nhau. Trên thị trường hiện có nhiều loại với đặc điểm khác nhau như:

• Nước khoáng kiềm tự nhiên giàu bicarbonate.
• Nước tạo ra từ máy điện phân.
• Nước được bổ sung khoáng chất.
• Các sản phẩm quảng bá là “nước giàu hydro”.

Mỗi sản phẩm có thành phần khoáng và độ pH khác nhau nên không thể áp dụng kết quả nghiên cứu của một loại cho tất cả các sản phẩm còn lại.

Đồng thời, không nên tự pha nước kiềm bằng baking soda để điều trị đau dạ dày, không chọn sản phẩm chỉ vì có chỉ số pH càng cao càng tốt và cũng không nên thay toàn bộ nước uống hằng ngày bằng nước ion kiềm hoặc cố gắng uống với lượng lớn chỉ vì mục đích hỗ trợ dạ dày.

Nếu bạn thuộc nhóm có thể thử nước ion kiềm và sau khi dùng cơ thể dung nạp tốt, bước tiếp theo là sử dụng theo một quy trình đơn giản và theo dõi phản ứng của cơ thể, thay vì xem đây là một liệu trình điều trị bệnh dạ dày.

Nước ion kiềm có phù hợp với người trào ngược không?

Người bị trào ngược dạ dày – thực quản (GERD) có thể thử nước ion kiềm như một loại nước uống nếu dung nạp tốt và không làm triệu chứng nặng hơn. 

Mặc dù có một số nghiên cứu về nước khoáng giàu bicarbonate hoặc nước kiềm ghi nhận khả năng cải thiện triệu chứng ợ nóng ở một số người, tuy nhiên kết quả này chỉ áp dụng cho các sản phẩm và bối cảnh nghiên cứu cụ thể, chưa có cơ sở để xem đây là phương pháp điều trị tiêu chuẩn hoặc phù hợp cho tất cả mọi người. 

Nên dù bạn có GERD hay chỉ đau thượng vị, việc tiếp tục sử dụng nước ion kiềm vẫn cần dựa trên phản ứng thực tế của cá nhân với từng sản phẩm cụ thể, thay vì chỉ dựa vào chỉ số pH hoặc thông tin quảng cáo.

Bên cạnh đó, điều quan trọng cần hiểu là GERD không chỉ đơn thuần do “quá nhiều acid”. Theo Viện Quốc gia về Đái tháo đường, Tiêu hóa và Bệnh thận Hoa Kỳ (National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases – NIDDK) trong tài liệu Acid Reflux (GER & GERD) in Adults (Trào ngược acid và bệnh trào ngược dạ dày – thực quản ở người lớn), GERD xảy ra khi dịch dạ dày trào ngược lên thực quản, gây ra các triệu chứng như ợ nóng, ợ chua hoặc biến chứng khác. Chính vì thế, việc thay đổi loại nước uống không thể giải quyết toàn bộ cơ chế của bệnh và không thay thế các biện pháp điều trị như điều chỉnh lối sống, dùng thuốc hoặc các phương pháp khác khi cần.

=> Tham khảo thêm: Trào ngược dạ dày nên uống gì tốt? 23 loại nước nên uống

Ngoài ra, không nên tự ý dùng nước ion kiềm thay cho thuốc điều trị GERD hoặc các hướng dẫn của bác sĩ. Nếu nhận thấy uống nhiều nước, đặc biệt là sát giờ nằm, khiến đầy bụng hoặc trào ngược tăng, bạn nên điều chỉnh thời điểm uống thay vì cố duy trì vì cho rằng nước ion kiềm sẽ làm giảm acid.

Bệnh thận hoặc đang dùng thuốc có nên uống nước ion kiềm không?

Người mắc bệnh thận hoặc đang dùng thuốc không nên tự ý sử dụng nước ion kiềm thường xuyên mà chưa tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ. Độ an toàn của nước ion kiềm không chỉ phụ thuộc vào độ pH mà còn liên quan đến thành phần khoáng chất trong mỗi loại, tình trạng sức khỏe và loại thuốc mà bạn đang sử dụng.

Nếu mắc bệnh thận, đặc biệt khi được yêu cầu kiểm soát kali, natri hoặc lượng nước uống, bạn nên trao đổi với bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên. Theo Mayo Clinic trong bài viết Alkaline Water: Better than Plain Water? (Nước kiềm có tốt hơn nước thường không?) cho biết, các sản phẩm có độ kiềm rất cao hoặc chứa nhiều khoáng chất có thể không phù hợp với người bệnh thận, vì khả năng điều hòa điện giải của nhóm đối tượng này có thể bị suy giảm.

Đối với người đang dùng thuốc, không nên dùng nước ion kiềm để uống thuốc nếu hướng dẫn sử dụng yêu cầu dùng với nước thường hoặc có lưu ý riêng. Mỗi loại thuốc có đặc điểm hấp thu khác nhau, vì vậy không có một quy tắc chung về khoảng cách giữa nước ion kiềm và tất cả các loại thuốc. Nếu đang điều trị nhiều bệnh hoặc sử dụng nhiều thuốc cùng lúc, hãy hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ để được hướng dẫn phù hợp.

Cùng với đó, khi lựa chọn sản phẩm, không nên chỉ nhìn vào chỉ số pH mà cần đọc kỹ bảng thành phần khoáng chất trên nhãn, bao gồm các thông tin về natri, kali hoặc các khoáng chất được bổ sung. Hai sản phẩm cùng được quảng bá là nước ion kiềm nhưng có thể có thành phần rất khác nhau.

Ngoài ra, không nên tự pha baking soda (natri bicarbonat) để tạo nước kiềm nhằm điều trị đau dạ dày. Cách làm này có thể làm tăng lượng natri đưa vào cơ thể và khó kiểm soát nồng độ, đặc biệt ở người mắc bệnh thận, tăng huyết áp hoặc bệnh tim mạch.

Cách thử nước ion kiềm và theo dõi phản ứng dạ dày

Hiện chưa có hướng dẫn (guideline) tiêu hóa nào xác định một mức pH hay lượng nước ion kiềm riêng cho người đau dạ dày. 

Vậy nên trước khi sử dụng, bạn nên thực hiện những cách dưới đây để có thể đánh giá độ phù hợp của nước ion kiềm với phản ứng dạ dày thay vì tăng lượng uống theo quảng cáo:

• Kiểm tra nguồn gốc sản phẩm: Mức pH được công bố, thành phần khoáng chất và hướng dẫn bảo quản trên nhãn. Không nên mặc định rằng pH càng cao thì càng tốt, bởi độ an toàn và khả năng dung nạp còn phụ thuộc vào thành phần khoáng, tình trạng sức khỏe và phản ứng của từng người.
• Không nên thay toàn bộ nước thường bằng nước ion kiềm: Bạn cũng không nên uống một lượng lớn trong thời gian ngắn với mục đích “rửa acid” hoặc “kiềm hóa dạ dày”, vì hiện chưa có bằng chứng lâm sàng chứng minh cách làm này giúp điều trị đau dạ dày, viêm dạ dày hay viêm loét.
• Chỉ nên thay đổi một yếu tố mỗi lần: Tránh bắt đầu uống nước ion kiềm cùng lúc với loại thuốc mới, chế độ ăn mới hoặc thực phẩm chức năng mới, vì điều này sẽ khiến bạn khó xác định đâu là nguyên nhân nếu triệu chứng thay đổi.

Lưu ý, trong những ngày đầu sử dụng, hãy theo dõi các biểu hiện như:

• Đau hoặc nóng rát vùng thượng vị.
• Đầy bụng, căng tức sau khi uống.
• Buồn nôn.
• Ợ nóng, ợ chua hoặc trào ngược.
• Thay đổi đại tiện hoặc bất kỳ cảm giác khó chịu bất thường nào.

Nếu không thấy bất kỳ khác biệt nào về triệu chứng, cũng không có lý do y khoa bắt buộc phải tiếp tục sử dụng nước ion kiềm thay cho nước thường. Như Mayo Clinic đã chia sẻ ở trên, đối với phần lớn người dùng, nước thường vẫn là lựa chọn phù hợp để duy trì đủ nước, đặc biệt là khi bằng chứng về lợi ích sức khỏe vượt trội của nước kiềm vẫn còn hạn chế.

Ngược lại, nếu nhận thấy triệu chứng tăng lên hoặc xuất hiện lặp lại, hãy ngừng sử dụng hoặc quay trở lại uống nước thường và theo dõi thêm. 

Điều quan trọng là không dùng nước ion kiềm để trì hoãn việc đi khám hoặc thay thế thuốc điều trị. Tương tự, cũng không nên tự xây dựng “liệu trình” uống nước theo các con số được quảng cáo trên website bán máy lọc nước khi chưa có bằng chứng y khoa chính xác.

Nên uống trước, trong hay sau bữa ăn?

Hiện chưa có bằng chứng hoặc hướng dẫn y khoa nào xác nhận thời điểm uống nước ion kiềm tốt nhất để điều trị đau dạ dày. Nếu cơ thể dung nạp tốt, bạn có thể sử dụng nước ion kiềm như nước uống thông thường theo nhu cầu hằng ngày, thay vì cố gắng uống vào một “khung giờ vàng” để giảm acid.

Ở một số người, uống quá nhiều nước trong bữa ăn có thể làm tăng cảm giác đầy bụng hoặc khiến triệu chứng trào ngược khó chịu hơn. Nên nếu nhận thấy điều này xảy ra lặp lại, bạn nên giảm lượng nước uống mỗi lần và chia thành nhiều lần nhỏ trong ngày thay vì uống nhiều cùng một lúc.

Còn đối với người thường xuyên ợ nóng hoặc trào ngược về đêm, cũng không nên uống một lượng lớn nước ion kiềm sát giờ đi ngủ nếu điều đó làm tăng cảm giác đầy bụng hoặc khiến dịch dạ dày dễ trào ngược hơn.

Bên cạnh đó, không có cơ sở để khuyến nghị uống nước ion kiềm khi bụng đói nhằm “trung hòa acid dạ dày”. Việc lựa chọn thời điểm uống nên dựa trên khả năng dung nạp của từng người, không phải theo các công thức chưa kiểm chứng được quảng bá trên mạng.

Nước ion kiềm pH bao nhiêu là tốt cho dạ dày?

Không nên chọn nước ion kiềm chỉ dựa trên quan điểm “pH càng cao càng hiệu quả” vì hiện tại, chưa có mức pH nào được các hướng dẫn chuyên ngành tiêu hóa xác nhận là tối ưu cho người đau dạ dày hoặc trào ngược dạ dày – thực quản (GERD). 

Có thể bạn đã thấy một số quảng cáo thường nhắc đến pH 8,8 tốt cho dạ dày, nhưng nghiên cứu của Koufman và Johnston đã chia sẻ ở trên cho biết, nước có độ pH 8,8 có thể làm bất hoạt pepsin trong điều kiện phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, đây không phải là nghiên cứu lâm sàng trên người, cũng không phải khuyến nghị rằng người bệnh nên uống nước có pH 8,8 để điều trị đau dạ dày hoặc GERD.

Do đó, không nên lấy con số pH trong nghiên cứu làm “mức pH điều trị” hoặc căn cứ để lựa chọn sản phẩm. pH được sử dụng trong thí nghiệm, pH ghi trên nhãn sản phẩm và hiệu quả lâm sàng ở người là ba vấn đề hoàn toàn khác nhau.

Ngoài ra, theo Mayo Clinic cũng cho biết, các sản phẩm có pH rất cao có thể đi kèm một số lo ngại về an toàn, đặc biệt ở người mắc bệnh thận hoặc phải kiểm soát điện giải. Vì vậy, thay vì tìm mức pH cao nhất, người dùng nên ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đạt tiêu chuẩn chất lượng và phù hợp với tình trạng sức khỏe của mình.

Nếu triệu chứng vẫn kéo dài hoặc xuất hiện bất thường, người bệnh không nên tiếp tục thử các sản phẩm có mức pH khác nhau mà cần được bác sĩ thăm khám để xác định nguyên nhân và điều trị phù hợp.

Khi nào không nên tiếp tục tự uống mà cần đi khám?

Đổi từ nước thường sang nước ion kiềm có thể giúp bạn đánh giá khả năng dung nạp với một loại nước uống, nhưng không thể xác định hoặc điều trị nguyên nhân gây đau dạ dày. Nếu triệu chứng kéo dài, tái diễn hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường, bạn nên đi khám thay vì tiếp tục thử các sản phẩm có độ pH khác nhau.

Bạn nên đi khám nếu có các dấu hiệu sau:

• Đau hoặc nóng rát vùng thượng vị tái diễn nhiều lần: Triệu chứng xuất hiện lặp lại hoặc kéo dài dù đã thay đổi loại nước uống và chế độ ăn.
• Ợ nóng, ợ chua thường xuyên hoặc ảnh hưởng đến giấc ngủ: Đây có thể là dấu hiệu của GERD hoặc bệnh lý tiêu hóa cần được đánh giá và điều trị.
• Nhanh no, chán ăn hoặc sụt cân không chủ ý: Đặc biệt khi tình trạng này kéo dài hoặc không giải thích được bằng thay đổi chế độ ăn.
• Buồn nôn hoặc nôn kéo dài: Nếu triệu chứng không giảm sau khi ngừng loại nước nghi ngờ hoặc tự chăm sóc tại nhà.
• Khó nuốt hoặc đau khi nuốt: Đây là dấu hiệu không nên tự theo dõi mà cần được bác sĩ thăm khám.
• Triệu chứng không cải thiện dù đã ngừng nước ion kiềm hoặc các thực phẩm nghi ngờ: Điều này cho thấy nguyên nhân có thể không liên quan đến loại nước uống và cần được chẩn đoán chính xác.

Đặc biệt, bạn cần đến cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu sau:

• Nôn ra máu hoặc chất nôn có màu sẫm như bã cà phê.
• Đi ngoài phân đen như hắc ín hoặc có lẫn máu.
• Đau bụng đột ngột, dữ dội và không giảm.
• Chóng mặt, ngất, khó thở hoặc suy yếu rõ rệt.

Theo NIDDK trong tài liệu Symptoms & Causes of GER & GERD, các dấu hiệu như khó nuốt, sụt cân không rõ nguyên nhân, nôn kéo dài, nôn ra máu, chất nôn giống bã cà phê hoặc phân đen đều cần được đánh giá y khoa vì có thể liên quan đến biến chứng hoặc bệnh lý tiêu hóa nghiêm trọng hơn.

Ngoài ra, không nên tự tăng liều hoặc sử dụng kéo dài thuốc kháng acid chỉ để tiếp tục uống nước ion kiềm hoặc duy trì một sản phẩm đang làm triệu chứng tăng. Nếu cần dùng thuốc giảm triệu chứng, hãy đọc kỹ hướng dẫn sử dụng và tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ.

Câu hỏi thường gặp về nước ion kiềm và đau dạ dày

Viêm dạ dày uống nước ion kiềm được không?

Có thể uống nếu cơ thể dung nạp tốt. Tuy nhiên, hiện chưa có đủ bằng chứng để xem nước ion kiềm là phương pháp điều trị viêm dạ dày. Nếu sau khi uống xuất hiện hoặc tăng đau thượng vị, buồn nôn hoặc đầy bụng, bạn nên ngừng sử dụng và theo dõi thêm.

Viêm loét dạ dày có uống nước ion kiềm được không?

Người viêm loét dạ dày không bắt buộc phải kiêng nước ion kiềm, nhưng không nên xem đây là thức uống thay thuốc điều trị. Nước ion kiềm không loại bỏ H. pylori và cũng không xử lý nguyên nhân gây loét do thuốc chống viêm không steroid (NSAID). Và nên nhớ rằng việc triệu chứng giảm tạm thời không đồng nghĩa ổ loét đã lành.

Trào ngược dạ dày có nên uống nước ion kiềm không?

Người bị GERD có thể thử nước ion kiềm nếu không làm triệu chứng tăng, nhưng chưa có đủ bằng chứng để khuyến nghị cho tất cả mọi người. Một số nghiên cứu ghi nhận tiềm năng hỗ trợ triệu chứng ợ nóng hoặc trào ngược họng – thanh quản (LPR), nhưng kết quả còn hạn chế và chưa thể khẳng định hiệu quả với mọi loại nước ion kiềm.

=> Tham khảo thêm: Bị trào ngược dạ dày nên uống nước gì? 11 loại nước tốt nên uống

Nước ion kiềm có làm giảm acid dạ dày không?

Nước ion kiềm có thể làm pH dạ dày thay đổi trong thời gian ngắn sau khi uống, nhưng chưa có cơ sở để khẳng định có thể kiểm soát việc tiết acid lâu dài.

Ngoài ra, ngay cả nước thường cũng có thể làm pH dạ dày tăng tạm thời sau khi uống, vì vậy tác động này không đồng nghĩa với hiệu quả điều trị.

Nước ion kiềm có diệt H. pylori không?

Đáp án là không, do đó không nên dùng nước ion kiềm thay cho xét nghiệm, kháng sinh hoặc phác đồ điều trị H. pylori do bác sĩ chỉ định.

Nước ion kiềm pH 9,5 có tốt cho dạ dày không?

Chưa có mức pH nào được hướng dẫn tiêu hóa xác nhận là tối ưu cho người đau dạ dày. Vì vậy, không nên chọn nước chỉ vì có pH 9,5 hoặc cao hơn. Theo Mayo Clinic, các sản phẩm có pH rất cao cần được sử dụng thận trọng, đặc biệt ở người mắc bệnh thận hoặc phải kiểm soát khoáng chất.

Uống nước ion kiềm bao lâu thì giảm đau dạ dày?

Không có thời gian điều trị chuẩn bằng nước ion kiềm vì chưa có bằng chứng cho thấy uống nước ion kiềm có thể thay thế các phương pháp điều trị đau dạ dày, cũng chưa có nghiên cứu chứng minh đủ mạnh rằng triệu chứng đau dạ dày sẽ cải thiện sau một số ngày hoặc một khoảng thời gian nhất định. 

Vậy nên nếu cơn đau kéo dài hoặc tái diễn, bạn nên đi khám để xác định nguyên nhân thay vì cố chịu đựng hoặc tiếp tục dùng nước ion kiềm.

Đang uống thuốc dạ dày có dùng nước ion kiềm được không?

Không nên tự ý thay đổi cách dùng thuốc chỉ vì sử dụng nước ion kiềm. Hãy đọc kỹ hướng dẫn của từng loại thuốc và hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ nếu không chắc nên dùng với nước ion kiềm hay nước thường. Không có một quy tắc chung về khoảng cách giữa nước ion kiềm và tất cả các loại thuốc.

Hy vọng với những chia sẻ trên đây đã giúp bạn có được đáp án cho thắc mắc “Nước ion kiềm có tốt cho người đau dạ dày không”. Nước ion kiềm có thể được sử dụng như một loại nước uống nếu cơ thể dung nạp tốt, nhưng chưa được chứng minh có thể chữa đau dạ dày, viêm dạ dày, viêm loét hay trào ngược. Đối với phần lớn người dùng, nước thường vẫn là lựa chọn phù hợp để duy trì đủ nước cho cơ thể. Trong trường hợp triệu chứng kéo dài, nặng lên hoặc xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo, bạn nên đi khám để được chẩn đoán và điều trị đúng nguyên nhân, tránh xuất hiện biến chứng không mong muốn.